Prašinska oluja koja je iznenadila vozače u okolini Kule 16. aprila zapravo nije bila neočekivana, piše dr Ana Vuković Vimić, stručnjakinja za prašinske oluje. Nakon vrelog početka aprila, strujanja sa severozapada donela su promenu vremena, zahlađenje i jake vetrove koji su izazvali lokalne prašinske oluje. Društvene mreže su bile pune snimaka oblaka prašine oko Kule, opasne pojave koja može izazvati saobraćajne nesreće. Prašinske oluje postaju nova realnost u širem regionu Panonske nizije zbog klimatskih promena i degradacije zemljišta.
Zemljište u Vojvodini je idealno za prašinske oluje zbog aluvijalnih depozita. Klimatske promene uzrokuju degradaciju zemljišta i suše, što dovodi do nastanka ovih oluja. Porast temperature i suše su doveli do gubitka vlage u zemljištu, a predviđa se da će rizik od degradacije zemljišta u Srbiji porasti na oko 30% do 2050. godine.
Suša je bila prisutna tokom februara, marta i aprila, a nedostatak padavina dovodi do degradacije zemljišta i povećava rizik od prašinskih oluja. Sve češće suše su posledica klimatskih promena, a napuštena poljoprivredna zemljišta dodatno doprinose problemu.
Borba protiv prašinskih oluja zahteva precizne sisteme praćenja i upozoravanja, ali njihova nagle priroda ih čini teškim za predviđanje. Naučna zajednica i mediji su počeli koristiti termin „prašinska oluja“, iako je to novo područje za većinu ljudi. Adaptacija na klimatske promene uključuje smanjivanje izvorišnih oblasti čestica putem sadnje pokrovnih useva koji mogu poboljšati kvalitet zemljišta i smanjiti rizik od oluja.
Problem prašinskih oluja nije samo lokalni već globalni, pa su Ujedinjene nacije objavile vodič za procenu rizika od oluja. Zemlje poput Srbije još uvek nisu prepoznate kao mesta povećanog rizika, ali stručnjaci upozoravaju da je važno prepoznati ovaj problem i preduzeti odgovarajuće mere kako bi se smanjio rizik od ovih opasnih pojava u budućnosti.
