U severnoj Danskoj, arheolozi su otkrili tragove priobalnih naselja koja su nestala pre više od 8.500 godina usled porasta nivoa mora. Ovaj podvodni lokalitet trenutno se istražuje od strane ronioca, kao deo međunarodnog istraživačkog projekta koji finansira Evropska unija. Projekt se fokusira na mapiranje delova morskog dna u Baltičkom i Severnom moru, a informacije prenosi AP.
Ove godine, ronioci su se spustili osam metara ispod površine mora u blizini Orhusa, drugog po veličini grada u Danskoj, radi prikupljanja dokaza o naselju iz kamenog doba. Istraživači iz Danske, Velike Britanije i Nemačke učestvuju u ovom šestogodišnjem projektu vrednom 13,2 miliona evra. Cilj projekta je mapirati potopljene delove Severne Evrope i otkriti izgubljena mezolitska naselja, s obzirom na širenje priobalnih vetroelektrana i drugih morskih infrastruktura.
Arheolog Peter Mo Astrup, vođa iskopavanja u Danskoj, naglašava da je većina dokaza o naseljima iz kamenog doba do sada pronadjena u unutrašnjosti, daleko od savremenih obala. Nakon poslednjeg ledenog doba, otapanje leda uzrokovalo je globalni porast nivoa mora koji je potopio naselja, primoravajući ljude, lovce i sakupljače, da se povuku u unutrašnjost.
Nivo mora je, prema podacima, rastao oko dva metra tokom jednog veka, što je doprinelo nestanku priobalnih naselja pre otprilike 8.500 godina. Rani nalazi u Orhuskog zalivu smatrani su „vremenskim kapsulama“, budući da su se sačuvali u anoksijskom okruženju, što je omogućilo izvanredno očuvanje drveća i drugih materijala.
U poslednjim decenijama, nivo mora raste brže nego ikada, sa prosečnim porastom od 4,3 centimetra po deceniji do 2023. godine. Ovo naglašava urgentnost istraživanja, s obzirom na značaj ovih arheoloških otkrića za razumevanje ljudske istorije i prilagodbe na klimatske promene.
