U petak, 7. marta, Istorijski muzej u Limasolu, na Kipru, bio je domaćin koncerta pod nazivom „Muzikom kroz muzeje sveta“, koji je označio početak novog ciklusa. Ovaj projekat je rezultat saradnje između Istorijskog muzeja Srbije i UNICA art, a u okviru programa izvedena su dela kiparskih i srpskih kompozitora, uključujući dvorska kola čije se partiture čuvaju u notnom arhivu Istorijskog muzeja Srbije.
Aleksandra Dimitrijević, violinistkinja i jedna od osnivača projekta, ističe da je ciklus „Muzikom kroz muzej“ u Beogradu već ušao u svoju petu sezonu. Direktorka IMS-a, dr Dušica Bojić, pokazala je sluh za ovu jedinstvenu muzičko-muzejsku ideju. Na prethodnim koncertima u Beogradu, često je izvodjena po jedna kompozicija iz bogate notne arhive muzeja. Ciklus je pre dve godine počeo da se širi van Beograda, s koncertima u Smederevu, Negotinu, Sremskoj Mitrovici, Banovcima i Vršcu.
Interesovanje za projekt raste, a sve veći broj muzičara iz inostranstva uključuje se u ciklus. Kontakt sa Kiprom uspostavljen je zahvaljujući violinistkinji Oliveri Rialas Jakovljević, koja živi tamo. Kroz nju su uspostavljeni odnosi sa direktorom Istorijskog muzeja u Limasolu, gde je sklopljen ugovor o saradnji sa IMS-om. Domaćini su obezbedili put i smeštaj za srpske muzičare.
Dimitrijević naglašava važnost notne arhive muzeja u Limasolu, koja omogućava izvođenje kompozicija iz srpske i grčke baštine. Na koncertu su nastupali umetnici iz Srbije i Kipra, uključujući Dušana Stojanovića i Nevenku Tasić iz Srbije kao i Evgeniju Karapataki i Aleiju Konstantinou sa Kipra. Projekat se planira nastaviti na Krfu, a dalje će se proširiti na Italiju, gde su već u pregovorima sa muzejima u Đenovi i Peruđi.
Muzičko obrazovanje u Srbiji započinje rano, često već sa pet ili šest godina. Dimitrijević podseća da se naši muzičari od malih nogu posvećuju instrumentima, dok njihovi vršnjaci na Zapadu obično započinju sviranje oko devete ili desete godine. Takođe, muzičari u Srbiji pružaju više žrtve za muziku u poređenju sa kolegama sa Zapada. Orkestarski muzičari ne samo da se suočavaju sa izazovima vežbanja, već se od njih očekuje i disciplina i zajedničko sviranje.
U poređenju sa evropskim muzičarima, Dimitrijević ne vidi razlike u kvalitetu izvođenja, a ako ih i ima, često su u korist srpskih izvođača. Međutim, status i odnos društva prema klasičnoj muzici u Evropi se drastično razlikuje. Dok neki muzičari u evropskim zemljama imaju bolji tretman i finansijska sredstva, u Srbiji postoji ozbiljan i visoko kvalitetan sistem muzičkog obrazovanja.
Usled ovoga, mnogi mladi muzičari nakon diplomiranja biraju da traže karijere u inostranstvu, gde su plate često veće za iste poslove i veštine. Iako je nivo izvođenja u Srbiji veoma visok, mnogi talenti se sele u strane orkestre ili se bore za pozicije u inostranstvu.
Na početku 2023. godine, zahvaljujući Dimitrijević, grupa od 21 gudača iz Srbije nastupila je sa Italijanskim filharmonijskim orkestrom u Kini. Ona ističe izvanredan tretman koji su tamošnji izvođači klasične muzike dobijali, s obzirom na to da su ih dočekali kao zvezde.
Ciklus „Muzikom kroz muzej“ stvara priliku za srpske umetnike da nastupaju na festivalima u Italiji i Španiji. Dimitrijević smatra da je cilj svakog umetnika raditi u sopstvenoj zemlji, ali zbog boljih uslova u inostranstvu, mnogi se odlučuju na odlazak. Odliv talenata stvara rupu u muzičkoj sceni zemlje, a umetnici poput Dimitrijevićeve ističu potrebu za očuvanjem i negovanjem kreativnih kapaciteta koji oplemenjuju svakodnevicu.
