Losos iz konzerve slučajno se pretvorio u „muzej“ prirodne istorije kad su naučnici u njemu pronašli očuvane tragove morske ekologije Aljaske. Ovaj neobičan otkriće desilo se zahvaljujući parazitima, koji mogu puno da otkriju o ekosistemima jer često utiču na različite vrste. Iako su kroz istoriju često ignorisani, izuzetno su važni za istraživanje uticaja na morsku životinju.
Naučnici Natali Mastik i Čelsi Vud sa Univerziteta Vašington radili su na proučavanju parazita, posebno u kontekstu morskih sisavaca u Pacifičkom severozapadu. Kada je Vud dobila poziv iz Asocijacije za proizvode iz mora iz Sijetla, u kojem joj je ponuđeno da preuzme stare konzerve lososa, njena reakcija je bila pozitivna. Ove konzerve, koje su često bile stare i prašnjave, predstavljale su jedinstvenu priliku za naučna istraživanja.
Te konzerve su godinama bile sačuvane kao deo procesa kontrole kvaliteta, ali su za ekologa predstavljale arhivu izuzetno očuvanih uzoraka – ne samo lososa, već i crva. Ovi morski paraziti, poznati kao anisakidi, dužine su oko 1 cm i bezopasni su za ljude jer se uništavaju tokom procesa konzerviranja.
„Svi misle da su crvi u lososu znak da je nešto pošlo po zlu. Ali njihovo prisustvo može ukazivati na zdrav ekosistem,“ izjavila je Vud kada je istraživanje objavljeno prošle godine. Anisakidi ulaze u ishranu kada ih pojedu sitni račići, a zatim ih jedu veće vrste riba, uključujući losos. Kad morski sisavi pojedu lososa, oni završavaju svoj životni ciklus reprodukcijom u telu domaćina.
Istraživači su pregledali 178 konzervi lososa ulovljenih u Aljaskom zalivu i Bristolskoj uvali tokom perioda od 1979. do 2021. godine. Različite vrste, uključujući čam, koho, pink i sokaj lososa, bile su prisutne u ovim Uzorcima. Iako su neki crvi bili oštećeni procesom konzerviranja, naučnici su ipak mogli da izračunaju njihov broj po gramu mesa.
Zapaženo je da se broj crva povećao kod čam i pink lososa, dok kod koho i sokaj nije bilo značajnijih promena. „Povećanje broja crva kod ovih vrsta može sugerisati da su paraziti uspešno pronašli domaćine i razmnožili se. To može značiti stabilan ili oporavljajući ekosistem,“ izjavila je Mastik, ističući značaj rezultata.
Međutim, objašnjenje stabilnog broja crva kod koho i sokaj lososa je složenije, posebno zbog otežanog identifikovanja tačnih vrsta anisakida. Autori istraživanja navode da dok su mogli da identifikuju anisakide na nivou porodice, nisu mogli da precizno odrede vrste. Moguće je da rastući paraziti češće infestiraju pink i čam losos.
Mastik i njene kolege smatraju da je ovaj novi pristup – korišćenje starih konzervi kao ekološke arhive – od vitalnog značaja za buduća naučna istraživanja. Ovaj pristup može pomoći u razumevanju ekoloških promena i zdravstvenog stanja morskog ekosistema.
Naučnici ističu da prisustvo ovih parazita može ukazivati na kompleksnu mrežu ishrane koja je indikativna za zdravlje okeana. Razumijevanje ovih odnosa može pomoći u zaštiti morskog životnog prostora i održivom upravljanju resursima. Na ovaj način, zaboravljene konzerve ne samo da su postale fascinantno središte naučnih istraživanja, već i potencijalni ključ za očuvanje morskih ekosistema u budućnosti.
