Udruženje Alergija i ja nedavno je obelodanilo da je u Srbiji registrovan prvi slučaj alfa-gal sindroma, bolesti koja uzrokuje alergiju na crveno meso usled uboda krpelja. Ovaj sindrom, koji je ranije smatran karakterističnim za Severnu Ameriku, sve više se širi i na druge delove sveta, uključujući i Srbiju.
Dr Pavle Banović sa Medicinskog fakulteta u Novom Sadu i Pasterovog zavoda objašnjava da alfa-gal sindrom predstavlja alergijsku reakciju na specifičan karbohidrat, galaktozu-alfa-1,3-galaktozu, skraćeno poznat kao alfa-gal. Alergolog Aleksandra Vukov naglašava da do reakcije dolazi kada krpelj ubaci alfa-gal u ljudski organizam, nakon čega telo počinje da proizvodi antitela, što izaziva alergijske simptome.
Simptomi se obično javljaju od jednog do tri meseca nakon uboda krpelja ili nekoliko sati nakon konzumiranja crvenog mesa, uključujući svinjetinu, junetinu i određene mlečne proizvode. Posledice mogu biti veoma neugodna, poput bolova u stomaku, kožnih reakcija i potencijalno opasnih anafilaktičkih šokova.
Ono što čini alfa-gal sindrom posebnim jeste odlaganje reakcije, što otežava postavljanje dijagnoze. Stručnjaci upozoravaju da može biti teško povezati simptome sa ranijim unosom mesa, što često frustrira pacijente koji godinu dana mogu lutati od lekara do lekara bez pravog rešenja za svoje tegobe.
Prvi slučaj u Srbiji pokreće zabrinutost među medicinskim stručnjacima, a očekuje se da će u budućnosti ovakvi slučajevi postati sve učestaliji. Aleksandra Vukov naglašava da krpelji žive i u našoj zemlji, pa je važno prepoznati simptome alergije i reagovati na vreme.
Alfa-gal sindrom prvi put je opisan 2002. u SAD-u, a od tada se broj slučajeva u svetu povećava. Mnogi ljudi, veruje se, pate od ovog poremećaja, s obzirom na to da se simptomi često ne prepoznaju odmah. To ističe važnost edukacije zdravstvenih radnika o ovom sindromu, kako bi mogli bolje da identifikuju i leče pacijente sa nejasnim alergijskim reakcijama.
Simptomi uključuju urtikariju, otoke, gastrointestinalne tegobe, kao i ozbiljnije reakcije poput anafilaksije. Stručnjaci naglašavaju značaj podizanja svesti o alfa-gal sindromu među populacijom. Preporučuje se oprez prilikom boravka u prirodi, poput nošenja duge odeće kako bi se smanjio rizik od uboda krpelja.
Dijagnoza se postavlja laboratorijskim testovima na specifična antitela i praćenjem simptoma u odnosu na ishranu. Lečenje se fokusira na izbegavanje crvenog mesa i proizvoda životinjskog porekla koji sadrže alfa-gal. Dodatno, svest o ovom sindromu može pomoći da se izbegnu dugotrajne nejasnoće oko simptoma i da se pacijenti brzo usmere na adekvatnu terapiju.
